Last reviewed 1 Oct 2026 · 4 min read
ਅਗੇਤਰ
ਅਗੇਤਰ ਉਹ ਸ਼ਬਦ-ਅੰਸ਼ ਹਨ ਜੋ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਜਾਂ ਤਬਦੀਲੀ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਗੇਤਰ ਇਕੱਲੇ ਵਰਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਉਦਾਹਰਨ: ਹਾਰ ਨਾਲ — ਪ੍ਰਹਾਰ (ਚੋਟ), ਆਹਾਰ (ਭੋਜਨ), ਸੰਹਾਰ (ਨਾਸ), ਵਿਹਾਰ (ਵਰਤਾਰਾ)।
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮੂਲ ਦੇ ਅਗੇਤਰ
| ਅਗੇਤਰ | ਅਰਥ | ਉਦਾਹਰਨ |
|---|---|---|
| ਅ | ਨਹੀਂ / ਉਲਟ | ਅਧਰਮ, ਅਸੱਤ, ਅਗਿਆਨ, ਅਸਫਲ |
| ਅਨ | ਨਹੀਂ | ਅਨਪੜ੍ਹ, ਅਨਜਾਣ, ਅਨਮੋਲ |
| ਅਤਿ | ਵਧੇਰੇ | ਅਤਿਅੰਤ, ਅਤਿਕਥਨੀ |
| ਅਧਿ | ਉੱਪਰ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ | ਅਧਿਕਾਰ, ਅਧਿਆਪਕ |
| ਅਨੁ | ਪਿੱਛੇ, ਅਨੁਸਾਰ | ਅਨੁਸਾਰ, ਅਨੁਭਵ, ਅਨੁਕੂਲ |
| ਅਪ | ਬੁਰਾ, ਉਲਟ | ਅਪਮਾਨ, ਅਪਕਾਰ, ਅਪਸ਼ਬਦ |
| ਅਭਿ | ਸਾਹਮਣੇ, ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ | ਅਭਿਮਾਨ, ਅਭਿਨੈ, ਅਭਿਆਸ |
| ਅਵ | ਨੀਵਾਂ, ਬੁਰਾ | ਅਵਗੁਣ, ਅਵਸਾਨ |
| ਆ | ਤੱਕ, ਸਮੇਤ | ਆਜਨਮ, ਆਗਮਨ, ਆਹਾਰ |
| ਉਤ / ਉਦ | ਉੱਪਰ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ | ਉਤਕਰਸ਼, ਉਦਘਾਟਨ, ਉਤਪਤੀ |
| ਉਪ | ਨੇੜੇ, ਗੌਣ | ਉਪਕਾਰ, ਉਪਦੇਸ਼, ਉਪਨਾਮ |
| ਦੁਰ / ਦੁਸ਼ | ਬੁਰਾ, ਮੁਸ਼ਕਲ | ਦੁਰਜਨ, ਦੁਰਗਮ, ਦੁਸ਼ਕਰਮ |
| ਨਿਰ / ਨਿਸ਼ | ਬਿਨਾਂ, ਬਾਹਰ | ਨਿਰਧਨ, ਨਿਰਭੈ, ਨਿਸ਼ਚਲ |
| ਨਿ | ਨੀਚੇ, ਅੰਦਰ | ਨਿਵਾਸ, ਨਿਬੰਧ |
| ਪਰਾ | ਉਲਟਾ | ਪਰਾਜੈ, ਪਰਾਕ੍ਰਮ |
| ਪਰਿ | ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ | ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ, ਪਰਿਵਾਰ, ਪਰਿਣਾਮ |
| ਪ੍ਰ | ਅੱਗੇ, ਵਧੇਰੇ | ਪ੍ਰਭਾਵ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਪ੍ਰਵੇਸ਼ |
| ਪ੍ਰਤਿ | ਹਰ, ਉਲਟ | ਪ੍ਰਤਿਦਿਨ, ਪ੍ਰਤਿਕੂਲ, ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ |
| ਵਿ | ਖ਼ਾਸ, ਵਿਰੁੱਧ, ਬਿਨਾ | ਵਿਗਿਆਨ, ਵਿਦੇਸ਼, ਵਿਨਾਸ਼ |
| ਸੰ | ਚੰਗਾ, ਸਹਿਤ | ਸੰਯੋਗ, ਸੰਗਮ, ਸੰਸਾਰ, ਸੰਤੋਖ |
| ਸੁ | ਚੰਗਾ, ਸੌਖਾ | ਸੁਯੋਗ, ਸੁਗਮ, ਸੁਜਨ |
ਪੰਜਾਬੀ/ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੂਲ ਦੇ ਅਗੇਤਰ
| ਅਗੇਤਰ | ਅਰਥ | ਉਦਾਹਰਨ |
|---|---|---|
| ਕੁ | ਬੁਰਾ | ਕੁਚਾਲ, ਕੁਕਰਮ, ਕੁਸੰਗ |
| ਸੁ | ਚੰਗਾ | ਸੁਪੁੱਤਰ, ਸੁਗੰਧ |
| ਨਿ | ਬਿਨਾ | ਨਿਡਰ, ਨਿਕੰਮਾ |
| ਅਧ | ਅੱਧਾ | ਅਧਪੱਕਾ, ਅਧਮੋਇਆ |
| ਭਰ | ਪੂਰਾ | ਭਰਪੇਟ, ਭਰਪੂਰ |
| ਬੇ (ਫ਼ਾਰਸੀ) | ਬਿਨਾ | ਬੇਕਾਰ, ਬੇਈਮਾਨ, ਬੇਵਫ਼ਾ, ਬੇਰਹਿਮ |
| ਬਦ (ਫ਼ਾਰਸੀ) | ਬੁਰਾ | ਬਦਨਾਮ, ਬਦਚਲਣ, ਬਦਸੂਰਤ |
| ਖ਼ੁਸ਼ (ਫ਼ਾਰਸੀ) | ਚੰਗਾ | ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ, ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲ, ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤ |
| ਗ਼ੈਰ (ਅਰਬੀ) | ਨਹੀਂ | ਗ਼ੈਰਹਾਜ਼ਰ, ਗ਼ੈਰਕਾਨੂੰਨੀ |
| ਨਾ (ਫ਼ਾਰਸੀ) | ਨਹੀਂ | ਨਾਪਸੰਦ, ਨਾਦਾਨ, ਨਾਰਾਜ਼ |
| ਲਾ (ਅਰਬੀ) | ਬਿਨਾ | ਲਾਜਵਾਬ, ਲਾਪਰਵਾਹ, ਲਾਵਾਰਸ |
| ਹਮ (ਫ਼ਾਰਸੀ) | ਨਾਲ, ਸਮਾਨ | ਹਮਦਰਦ, ਹਮਸਫ਼ਰ, ਹਮਉਮਰ |
| ਸਰ | ਮੁੱਖ | ਸਰਦਾਰ, ਸਰਪੰਚ |
| ਕਮ (ਫ਼ਾਰਸੀ) | ਥੋੜ੍ਹਾ | ਕਮਜ਼ੋਰ, ਕਮਅਕਲ |